26 oktyabr 2026 Bakı —
media.az
Dünya

Çin tədqiqatçıları kritik nöqtələrdə tor formalı topologiya aşkar ediblər

Çin və Sinqapur alimləri göstəriblər ki, dönüş nöqtələri tor deşiyini xatırladan hamar riyazi quruluşa malik ola bilər. İş Nature jurnalında 7 oktyabr tarixində dərc olunub.

Qurban Qurbanzadə1 dəq oxunuş
Mətn ölçüsü
Tor formalı topoloji quruluşun sadələşdirilmiş təsviri
Dünya — F4Media
Oxumağa vaxtınız yoxdur?Məqaləni dinləyə bilərsiniz — F4Media səsləndirir

Çin və Sinqapur alimləri göstərdilər ki, dönüş nöqtələri, yəni fiziki sistemin vəziyyətini sürətlə dəyişdiyi hədd, tor deşiyini xatırladan hamar riyazi quruluşa malik ola bilər.

Kəşf kritik hadisələrin və topologiyanın ayrıca öyrənilməli olduğu barədə təsəvvürü şübhə altına qoyur. Uzun müddət fizikların əksəriyyəti bu istiqamətləri müstəqil sahələr kimi qiymətləndirirdi.

Topologiyanın nəzərə çarpan nümunəsi küre ilə tor arasındakı fərqdir. Onları uzatmaqla və ya əyməklə bir-birinə çevirmək olmaz, çünki deşiklərinin sayı fərqlidir — səthi kəsmədən və ya yapışdırmadan bu mümkün deyil.

Çeng və həmkarları topoloji xassələrin tor formalı quruluşla kritik nöqtələrdə mövcud ola bilib-bilməyəcəyini aydınlaşdırmaq istəyirdilər. Belə hədlər fiziki sistemlərin davranışını dəyişdiyi nöqtələr kimi adlandırılır.

Paylaş

Oxşar materiallar

Hamısına bax
Çin tədqiqatçıları kritik nöqtələrdə tor formalı topologiya aşkar ediblərF4Media səsləndirməsi